Quality Power
Firma prowadzona w duecie — co ustalić na początku
Wspólne prowadzenie firmy rozsypuje się na rzeczach, których nikt nie ustalił. Lista do przejścia na starcie.
Firmy prowadzone we dwójkę rozpadają się rzadko z powodu pieniędzy — częściej z powodu nierównego wkładu pracy, którego nikt nie zmierzył. Na starcie wszystko wydaje się oczywiste, bo obie strony pracują po kilkanaście godzin. Problem pojawia się w drugim roku.
Poniżej lista rzeczy do ustalenia, zanim pojawi się sytuacja, która ich wymaga. Forma prawna, podział udziałów i umowa wspólników to temat dla prawnika — tu chodzi o ustalenia organizacyjne.
Sześć rzeczy do ustalenia na początku
| Obszar | Pytanie, na które trzeba odpowiedzieć |
|---|---|
| Decyzje | Które wymagają zgody obu stron, a które nie |
| Pieniądze | Ile każda strona wyciąga miesięcznie i kiedy |
| Praca | Kto odpowiada za co — rozdzielnie, nie wspólnie |
| Czas | Ile godzin tygodniowo wnosi każda strona |
| Wyjście | Co, jeśli jedna strona chce odejść |
| Spór | Kto rozstrzyga, gdy nie ma zgody |
Najważniejszy jest punkt trzeci. Wspólna odpowiedzialność za wszystko oznacza brak odpowiedzialności za cokolwiek. Podział na obszary — jedna osoba sprzedaż i kontakt z klientem, druga realizacja i rozliczenia — usuwa większość późniejszych konfliktów.
Rzecz, którą pomija się najczęściej
Mierzenie czasu pracy — nie dla kontroli, dla porównania. Poczucie, że „robię więcej”, jest głównym źródłem napięcia i prawie nigdy nie jest sprawdzane liczbami. Dwa miesiące prostego zapisu rozstrzygają temat w jedną albo drugą stronę, i w obu przypadkach jest to lepsze niż domysły. Jak to mierzyć bez biurokracji, opisuję w tekście o liczeniu czasu pracy nad zleceniem.
Decyzje — gdzie postawić granicę
Praktyczny podział: decyzje do ustalonej kwoty i w ramach swojego obszaru podejmuje każdy samodzielnie, powyżej — wspólnie. Bez tej granicy albo wszystko wymaga narady, albo pojawiają się decyzje, o których druga strona dowiaduje się z wyciągu.
Wyjście ze spółki
Punkt, który najtrudniej omawiać na starcie i który najbardziej się przydaje. Minimum: co się dzieje z klientami, z nazwą, ze sprzętem i z rozpoczętymi zleceniami. Formę tych ustaleń i umowę wspólników warto przygotować z prawnikiem — ale rozmowę o samych zasadach lepiej przeprowadzić wcześniej niż później.
Jeśli jedna ze stron rozważa wyjście, przydatne będzie też przygotowanie firmy do sprzedaży.
Test wiedzy — sprawdź się
Odpowiedz w myślach, potem rozwiń odpowiedź. Na końcu policz trafienia.
1. Co jest najczęstszą przyczyną konfliktu w firmie prowadzonej we dwójkę?
- Podział zysku
- Nierówny wkład pracy, którego nikt nie zmierzył
- Różnice w pomysłach na rozwój
Sprawdź odpowiedź
Nierówny wkład pracy, którego nikt nie zmierzył
Poczucie „robię więcej” rzadko jest sprawdzane liczbami, a napięcie narasta.
2. Jak podzielić odpowiedzialność?
- Wspólnie za wszystko
- Rozdzielnie, na obszary
- Zależnie od bieżących potrzeb
Sprawdź odpowiedź
Rozdzielnie, na obszary
Wspólna odpowiedzialność za wszystko oznacza w praktyce brak odpowiedzialności za cokolwiek.
3. Gdzie postawić granicę decyzji samodzielnych?
- Każda decyzja wspólnie
- Do ustalonej kwoty i w ramach swojego obszaru
- Bez granicy, na zaufanie
Sprawdź odpowiedź
Do ustalonej kwoty i w ramach swojego obszaru
Bez granicy albo wszystko wymaga narady, albo pojawiają się decyzje poznawane z wyciągu.
4. Po co mierzyć czas pracy obu stron?
- Dla kontroli
- Żeby zastąpić domysły liczbami
- Dla rozliczeń z księgową
Sprawdź odpowiedź
Żeby zastąpić domysły liczbami
Dwa miesiące zapisu rozstrzygają temat, który inaczej narasta latami.
5. Którą rozmowę najtrudniej przeprowadzić na starcie i najbardziej się przydaje?
- O podziale zysku
- O zasadach wyjścia jednej strony
- O nazwie firmy
Sprawdź odpowiedź
O zasadach wyjścia jednej strony
Na starcie wydaje się niepotrzebna, a bez niej rozstanie dotyka klientów, sprzętu i trwających zleceń.
Twój wynik
- 5 na 5 — Macie o czym rozmawiać — przejdźcie tabelę punkt po punkcie i zapiszcie odpowiedzi.
- 3–4 — Dobrze; najczęściej brakuje rozdzielenia odpowiedzialności na obszary.
- 0–2 — Zacznijcie od dwóch rzeczy: kto za co odpowiada i jaka kwota wymaga zgody obu stron.
Jasny obieg zamiast ustaleń z pamięci
Przy dwóch osobach najszybciej psuje się przepływ informacji: kto odpowiedział klientowi, co ustalono, na jakim etapie jest zlecenie. To da się ułożyć tak, żeby jedno spojrzenie wystarczało obu stronom.
Najczęstsze pytania
Co ustalić na początku wspólnego prowadzenia firmy?
Podział odpowiedzialności na obszary, granicę decyzji samodzielnych, zasady wypłat, wkład czasowy, sposób rozstrzygania sporów i zasady wyjścia jednej strony.
Dlaczego warto mierzyć czas pracy obu stron?
Bo poczucie nierównego wkładu jest głównym źródłem konfliktu i prawie nigdy nie jest sprawdzane liczbami.
Jak podzielić obowiązki?
Rozdzielnie, na obszary — na przykład sprzedaż i kontakt z klientem po jednej stronie, realizacja i rozliczenia po drugiej.
Czy ustalać zasady wyjścia ze spółki na starcie?
Tak. Minimum to klienci, nazwa, sprzęt i rozpoczęte zlecenia. Formę ustaleń warto przygotować z prawnikiem.
